Pałac wzniesiony po 1702 roku przez Kazimierza Mieroszewskiego był typowym późnobarokowym pałacem wzorowanym na pałacach francuskich - jednopiętrowy, dwutraktowy, o amfiladowym układzie pokoi, z mansardowym dachem. Jego otoczenie od strony wschodniej stanowił rozległy podjazd prowadzący do głównego wejścia; od zachodu park, gdzie ustawiono dwie kamienne rzeźby Bachusa i Bachantki, wykonane prawdopodobnie przez Jerzego Leonarda Webera w 1718 r. W ciągu wieków pałac był upiększany i rozbudowywany. Obecnie fronton pałacu rozczłonkowany jest trzema ryzalitami. Ryzalit środkowy - ozdobiony pilastrami z belkowaniami - wieńczy barokowy szczyt. Wejście zaakcentowano czterema kolumnami podtrzymującymi balkon. Ryzality boczne zwieńczone są attykami ozdobionymi pseudobalustradami i wazonami.

Na przełomie XVIII /XIX w. w czasach Ludwiki Mieroszewskiej Pałac rozbudowano o jednotraktowe, boczne skrzydła. Z tego okresu pochodzi także malowidło w salonie skrzydła południowego przedstawiające sceny polowań w romantycznym pejzażu. W I poł. XIX w. w czasach, kiedy majątek przeszedł w ręce Siemieńskich założenie pałacowe rozbudowano o dwie boczne oficyny. Następnie w 1863 r. pałac przejął śląski przedsiębiorca Gustaw von Kramsta, którego spadkobiercy przekazali majątek gzichowski Towarzystwu Kopalń i Hut Sosnowieckich (1890 r). Pałac został wtedy zaadaptowany na biura i mieszkania dla osób zajmujących się administrowaniem dóbr Towarzystwa. Po II wojnie światowej użytkowany był przez organizacje rolnicze, a w 1958 r., po renowacji, obiekt przeznaczono na Dom Kultury Dzieci i Młodzieży. Od 1982 roku staje się siedzibą Muzeum Zagłębia w Będzinie.
WYSTAWY STAŁE
·
Wnętrza stylowe XVIII - XX wieku
Ekspozycja prezentująca wyposażenie reprezentacyjnego I piętra Pałacu Mieroszewskich. Warto zwrócić uwagę na polichromie z 2 poł. XVIII w. zachowane w czterech salonach pałacu: "Salonie Wodzów Antycznych" , "Myśliwskim", "Medalionów Portretowych" i "Salonie Turniejowym". Jest to przykład najstarszej tego typu polichromii zachowanej w budowli świeckiej na terenie Zagłębia. Umeblowanie stanowią stylowe sekretery, komody, fotele. Wystrój wnętrz dopełnia malarstwo portretowe i pejzażowe z poł. XIX wieku, oryginalne tkaniny – kobierce, makaty, dywany oraz wyroby rzemiosła artystycznego ze srebra, porcelany i cyny.

·
W łużyckiej osadzie i średniowiecznym grodzie. Archeologia terenu dzisiejszego Będzina
Wystawa ma na celu przybliżenie dwóch okresów z pradziejów dzisiejszego Będzina, w których osadnictwo rozwijało się najintensywniej. Pod koniec epoki brązu na Górze Zamkowej funkcjonowała osada wykorzystująca naturalne walory obronne miejsca. W epoce plemiennej uruchomiono je po raz pierwszy i wykorzystywano jako gród obronny przez całe średniowiecze. Ekspozycja obrazuje te dwie epoki bazując na posiadanych zabytkach i umieszczając je w kontekście scenograficznym życia codziennego.
·
Izba zagłębiowska
Na wystawie zaaranżowano pomieszczenie mieszkalne z początków XX wieku i przylegające do niego pomieszczenie gospodarcze. Zgromadzono wiele ciekawych eksponatów nieodzownych w dawnym gospodarstwie domowym, dziś nie używanych i prawie zapomnianych. Oprócz naczyń, mebli, narzędzi rolniczych na szczególną uwagę zasługują elementy kobiecego stroju będzińsko – siewierskiego. Ekspozycję dopełniają fotografie prezentujące przykłady zabudowy wiejskiej i drobnomiasteczkowej z terenu Zagłębia Dąbrowskiego.

·
Sala im. prof. Jana Świderskiego
Stała ekspozycja, na której zaprezentowano kolekcję obrazów Jana Świderskiego przekazanych do zbiorów Muzeum Zagłębia przez żonę artysty prof. Janinę Kraupe – Świderską w 2005 r. Wystawę wzbogacono o obrazy i akwarele zgromadzone już w zbiorach Muzeum na początku lat 80-tych a także pamiątki, rzeczy osobiste Profesora , zdjęcia i fotokopie dokumentów. Prof. Jan Świderski był Honorowym Obywatelem Miasta Będzina, wybitnym malarzem i grafikiem, a także nauczycielem akademickim i teoretykiem sztuki znanym na całym świecie. Choć większość swojego życia spędził w Krakowie, głęboko angażował się w tworzenie i promowanie kultury Śląska i Zagłębia.
·
Kolekcja malarza i grafika - Samuela Cyglera
Ceniony w okresie międzywojennym artysta pochodził z Będzina. Studiował na ASP w Krakowie i grafikę w hamburskiej szkole rzemiosła artystycznego. Malował pejzaże miejskie, motywy rodzajowe, portrety. Najwyżej ocenione zostały jego grafiki. Cykl "Dybuk" z 1924 roku należy do najwybitniejszych ekspresjonistycznych grafik, wykonanych przez żydowskich artystów w Polsce.
Organizowane imprezy
W Muzeum działa specjalistyczna biblioteka. Organizowane są wystawy czasowe, lekcje muzealne, warsztaty, imprezy plenerowe oraz konkursy, m.in. "Zagłębiowskie palmy wielkanocne" i "Rok obrzędowy w Zagłębiu Dąbrowskim". W okresie ferii i wakacji przygotowywane są zajęcia dla dzieci i młodzieży – "Dni rodzinne w Muzeum" oraz "Wakacyjne Warsztaty Muzealne" W maju Muzeum przyłącza się do się do europejskiej imprezy "Noc w Muzeach".

Pod koniec czerwca w parku przy Pałacu Mieroszewskich organizowany jest - w 2010 po raz drugi - "Jarmark Rzemiosła i Rękodzieła", na którym swoje wyroby prezentują rzemieślnicy i twórcy z całej Polski.

Tradycją muzealną stały się także organizowane we wrześniu pod Zamkiem, już od 10 lat "Strzelania zamkowe".
Lekcje muzealne
Wykaz tematów wszystkich lekcji muzealnych prowadzonych przez Muzeum Zagłębia:
DZIAŁ EDUKACYJNO – PROMOCYJNY
- W izbie zagłębiowskiej - lekcja połączona z zajęciami praktycznymi dla uczniów szkół podstawowych i gimnazjów; w trakcie zajęć uczestnicy zapoznają się m.in. z tradycyjnym sposobem wyrobu masła i pracą na ręcznym warsztacie tkackim. (ok. 1,5 godz. - odpłatność: 70 zł / za grupę do 30 osób)

- Legendy będzińskie.
- Zamek będziński, jako przykład średniowiecznej budowli obronnej.
DZIAŁ ETNOGRAFII
- Warsztaty wikliniarskie "Jak wyplatano koszyki"
Zajęcia dla uczniów starszych klas szkół podstawowych i gimnazjów połączone z wyplataniem koszyków - ok. 3 godz. – odpłatność 80 zł/ za grupę do 20 osób

- Historia plecionkarstwa.
- Polskie tradycje wielkanocne.
- Zwyczaje i obrzędy bożonarodzeniowe.
- Obrzędy doroczne w Zagłębiu Dąbrowskim.
- Strój ludowy w Zagłębiu.
- "Mały wikliniarz" – zajęcia dla najmłodszych (pokaz wyplotu koszyka, samodzielne wyplatanie z wikliny)- ok. 1,5 godz. - odpłatność 50 zł / za grupę do 25 osób
DZIAŁ HISTORII
- Królewskie miasto Będzin w średniowieczu.
- Dzieje zamku w Będzinie.
- Rodzi się Zagłębie - początki przemysłu na ziemi będzińskiej.
- Dzieje i kultura Żydów będzińskich.
- Będzińskie spacery - zwiedzanie miasta z przewodnikiem - ok. 1,5 godz. - odpłatność 50 zł
DZIAŁ ARCHEOLOGII
- Ziemia księgą przeszłości – SZKOŁY PODSTAWOWE + GIMNAZJA.

- Wprowadzenie w zagadnienia archeologii - LICEUM.
- Jak wytwarzano narzędzia krzemienne w poszczególnych okresach epoki kamienia na stanowiskach Ziemi Będzińskiej.
- Siemonia w pradziejach.
- Osady ludności kultury łużyckiej na podstawie znalezisk z Góry Zamkowej w Będzinie i najbliższych okolic.
- Wielkie cmentarzyska ludności kultury łużyckiej z epoki późnego brązu i wczesnego żelaza w okolicach dzisiejszego Będzina.
- Początki średniowiecznego Będzina w świetle źródeł archeologicznych.
- Gdzie i jak chowano zmarłych w grodzie będzińskim we wczesnym średniowieczu.
- Osady wczesnośredniowieczne przy starym szlaku handlowym Kraków - Wrocław na terenie dzisiejszego Zagłębia.
DZIAŁ PLASTYCZNY
- Na szkle malowane - zajęcia plastyczne dla szkół podstawowych i gimnazjów.
Godziny otwarcia:
wtorek, czwartek, piątek 9.00 - 16.00
środa 9.00 - 17.00
sobota 9.00 – 15.00
niedziela od 10.00 - 15.00, w okresie letnim 10.00-17.00
Ceny biletów:
normalne - 6zł, ulgowe - 3zł, baszta – 2 zł
Przewodnik dla grupy zorganizowanej: do 20 osób - 15zł, od 21 do 30 osób – 20 zł
Bilet normalny łączony Zamek i Pałac – 10 zł , ulgowy - 5zł
Autor zdjęć: Bartosz Gawlik.